Geçmişin Gölgesi Üzerine Bir Film: Caché

Yazan – Yöneten: Michael Haneke
Yapım: Fransa, Avusturya, Almanya, İtalya
Süre: 117 dk.
Tür: Dram, Gerilim
Caché, öteki kavramı, yabancılaşma, sınıf çatışması, ırkçılık gibi unsurların iç içe geçerek aynı nehre kavuştuğu bir film.

Filmin hikayesi şöyle ki:
Karısıyla birlikte mutlu ve huzurlu bir hayat süren Georges, bir televizyon kanalında çalışmaktadır. Bu sıradan yaşamı bir gün kim tarafından gönderildiği belli olmayan bir paketle kabusa dönmek üzeredir. Paketten çıkan kaset Georges ve ailesinin gizlice çekilen görüntülerinden oluşmaktadır. Ardı arkası kesilmeyen bu paketler zamanla daha da gizemli hale gelmeye başlar, Georges’u geçmişiyle yüzleşmek zorunda bırakırlar.“ (unutulmazfilmler.com)

     Caché sabit bir görüntü ile açılır. İki dakikayı aşkın bir süre ekranda kalan bu görüntünün üzerine jenerik yansır. Ardından ise ekran bulanıklaşır; kayıt akışıyla oynanmaktadır:

Not: Yazının devamı filmin sürpriz gelişmelerini ele vermektedir.

(daha&helliip;)

Share

Naked City – Bonehead & Hellraiser (Funny Games)

     “Funny Games”i (1997) Haneke’nin en oyuncu filmi kabul edebiliriz. Film boyunca dördüncü duvarı yıkma, şiddet yüklü filmleri tiye alma ve geleneksel hikaye öğeleriyle oynama gibi durumlarla sık sık karşılaşırız. Paul’un kameraya bakıp konuştuğu sahneler, filmin ortasında Paul ve Peter’in evden çıkıp uzun bir süre sonra geri dönmeleri, filmin sonlarına doğru kurgu ve gerçeklik üzerine olan tartışma ve tabii ki, ünlü kumanda sahnesi… Filmde dolusuyla oyun bulmak mümkün (hikayenin bir parçası olan sadistik oyunları saymıyoruz bile).

     Haneke’nin seyirciye oynadığı en erken oyun ise filmin açılış jeneriklerinde kendini gösterir. İdeal evli çiftimiz Georg ve Anna birbirlerine kalsik müzik parçaları açıp hangi parça olduğunu tahmin etmeye çalıştıkları bir (evet, yine) oyun oynamaktadır. Anna ve Georg oyunlarına devam ederken film, açılış jenerikleri ile birlikte, bir anda seyircinin duyabileceği belki de en dehşet yüklü ve gürültülü müziklerden birini son ses çalmaya başlar. Çalan şarkı (ya da ses, gürültü, her ne ise…), aynı filmin kendisi gibi, dinleyicisini rahatsız etme amacı taşıdığı besbelli olan bir parçadır. Çalan şey o kadar direkttir ki, seyirci bunun kendisine yönelik bir saldırı olduğunu kavrar; hatta kavrayamadan bile önce, bunu iliklerine kadar hisseder. Her şeyin kurgu olduğunu bilmemize rağmen hissettiğimiz bu rahatsızlık, Haneke’nin de tam vermek istediği şeydir aslında.

(daha&helliip;)

Share

La Pianiste (2001) – Alacakaranlık Üzerine Bir Film

“-Adorno’nun ne yazdığını okudunuz mu?
Schumann’ın Do majör fantezisi üzerine.
-Hayır.
-Alacakaranlığından bahsediyor. Mantığını kaybetmiş Schumann’dan değil tam öncesinden.
Aklını kaybetmek üzere olduğunu biliyor, acısını derinlerde hissediyor ama son bir kez tutunuyor.
Bu tamamen yitip gitmeden kendini kaybetmenin ne olduğunun hala bilindiği bir an.”


     Bir Michael Haneke filmi olan 2001 yapımı “La Pianiste”, Avusturyalı Nobel ödüllü kadın yazar Elfriede Jelinek’in 1983’te yayımlanmış “Die Klavierspielerin” romanından uyarlamadır. Seyircisini tüm soğukkanlılığı ile rahatsız etmeyi amaçlayan Haneke’nin bu filmi, Viyana Konservatuvar’ında piyano profesörü olan orta yaşlı Erika Kohut’un yalnızlığını ve genç öğrencisi Walter’la tanıştıktan sonra bastırdığı cinsel arzuların mazoşist eğilimlerle  ortaya çıkmasını konu alıyor. Oyuncuları Isabelle Huppert (Erika Kohut) ve Benoit Magimel (Walter Klemmer)’e Altın Palmiye kazandıran film aynı zamanda Michael Haneke’ye Jüri Büyük Ödülü kazandırmıştır.

     Ödüllerin filmin oyuncularına gitmesine şaşırmamak gerek. Isabelle Huppert, çarpıcılığıyla neredeyse filmi izlemeyi imkansız hale getiren, doğal ve güçlü bir performans sergiliyor. Benoit Magimel’in canlandırdığı Walter karakteri ise aşırı özgüveni ile seyirciyi huzursuz ediyor; tam da Haneke’nin isteyeceği gibi. Oyuncularla ilgili bir diğer ayrıntı ise Erika’nın annesini canlandıran Annie Girardot’nun, André Cayette yapımı “Mourir d’aimer” (1971) filminde tıpkı Isabelle Huppert gibi öğrencisiyle ilişki yaşayan öğretmen rolünde olması.

(daha&helliip;)

Share